Giám đốc viện Nhiệt đới TP HCM: ‘Thủng lưới ở nơi không ngờ’

Tiến sĩ Nguyễn Văn Vĩnh phụ thân̂u, Giám đốc Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP HCM, nhìn nhận luôn phòng thủ trong khối điều trị Covid-19, không ngờ “thủng lưới” từ khối hậu cần.

– Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP HCM được xem như thành trì, tuyến đầu chống dịch của TP. Lần này thành trì bị chọc thủng, theo ông vì sao?

Từ khi Covid-19 bùng phát, là nơi chịu trách nhiệm chính trong điều trị Covid-19 của TP HCM, bệnh viện đã tập trung thiết lập hệ thống “phòng thủ”, mục tiêu không để truyền nhiễm giữa bệnh nhân Covid-19 và y chưng sĩ khối điều trị.

Lo ngại nguy cơ truyền nhiễm từ bệnh nhân tới khám, chữa bệnh, bệnh viện triển khai nhiều giải pháp như khai báo y tế sàng lọc, cách ly các trường hợp nghi ngờ, có yếu tố dịch tễ. viên chức được trang bị các phương tiện phòng hộ, quy trình chống truyền nhiễm được thiết lập nghiêm nhặt.

Người bệnh Covid-19 nặng điều trị phòng sức ép âm với hệ thống kiểm soát áp suất và dẫn khí giúp không khí lưu thông một chiều, vừa cải thiện việc chăm sóc bệnh nhân, vừa giảm nguy cơ lây truyền virus, bảo vệ viên chức y tế, không phát tán mầm bệnh ra môi trường xung quanh.

Bệnh viện cũng thường xuyên xét nghiệm sàng lọc cho viên chức y tế để đảm bảo “tinh khiết” khi chăm sóc người bệnh. Gần đây, nhằm đảm bảo an toàn cho đội chuyên trị Covid-19, bệnh viện tìm nguồn tài trợ thuê một KS cho viên chức sau giờ làm việc ngơi nghỉ, hạn chế về nhà để giảm nguy cơ lây bệnh cho người thân hoặc bị nhiễm trái lại.

Không chỉ viên chức khối điều trị nhưng mà viên chức khối văn phòng, hành chính cũng được tiêm toàn diện vaccine, khai báo y tế, mang khẩu trang khi làm việc. Tuy nhiên, viên chức y tế đã tập được thói quen mang khẩu trang, phương tiện phòng hộ mỗi khi xúc tiếp bệnh nhân, còn viên chức văn phòng, vốn không xúc tiếp với người bệnh Covid-19, không có được thói quen này, nên không tuân thủ nghiêm khi ngồi làm việc tại văn phòng.

Điều kiện làm việc trong các văn phòng kín, máy lạnh, chật hẹp, cộng với đặc thù công việc phải phối hợp, giao lưu giữa các phòng và tới tận các khoa chuyên môn lâm sàng, cận lâm sàng, dẫn tới 55 viên chức dương tính nCoV cùng lúc, vừa được phát hiện.

Ngoài ra, một phương thức dễ lây bệnh là khi ăn uống ngồi với nhau, khi ngơi nghỉ trong phòng tập thể. Điều kiện phòng ngơi nghỉ trong các ca trực còn khá chật chội, thường phòng viên chức trực tại bệnh viện sử dụng chung cho 4-6 người. Chỉ một người bệnh là cả nhóm nhiễm.

– Bài học kinh nghiệm nào có thể rút ra từ sự cố truyền nhiễm lần này?

Nhìn nhận ban sơ, có thể thấy Covid-19 lây cho viên chức bệnh viện không chỉ trực tiếp từ người bệnh nhưng mà còn từ đồng nghiệp nhiễm bệnh trong quá trình xúc tiếp với người thân trong gia đình hoặc các mối quan hệ xã hội bên ngoài.

Hơn 80% trường hợp nhiễm Covid-19 lại hoàn toàn không có triệu chứng nhưng vẫn có thể lây. Một viên chức nhiễm và mang virus thầm lặng vào bệnh viện sẽ lây cho các đồng nghiệp của mình nếu không thực hiện nghiêm túc 5K.

vì thế, không chỉ cần nâng cao cảnh giác ở khối điều trị, xúc tiếp bệnh nhân, nhưng mà cần siết chặt công việc kiểm soát ở tất cả các phòng, ban trong toàn bệnh viện. Đây là một bài học kinh nghiệm rất thâm thúy cho chúng tôi, thủng lưới ở nơi không ngờ tới.

Tất cả viên chức y tế, kể cả những người không thuộc chuyên ngành sức khỏe công việc trong bệnh viện phải chấp hành nghiêm giải pháp 5K, sau giờ làm việc hạn chế xúc tiếp với người xung quanh, không tụ tập, không đi tới nơi đông người khi không quan yếu để tránh truyền nhiễm bệnh từ số đông.

Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Văn Vĩnh Châu, Giám đốc Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP HCM báo cáo về tình hình Covid-19 tại bệnh viện, khi Thứ trưởng Y tế Nguyễn Trường Sơn đến làm việc, ngày 13/6. Ảnh: Bộ Y tế..

Tiến sĩ, chưng sĩ Nguyễn Văn Vĩnh Châu, Giám đốc Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP HCM thông tin về tình hình Covid-19 tại bệnh viện, khi Thứ trưởng Y tế Nguyễn Trường Sơn tới làm việc, ngày 13/6. Ảnh: Bộ Y tế.

– Cụm truyền nhiễm này xúc tiến như thế nào tới hoạt động của bệnh viện cũng như các bệnh viện dã chiến đang điều trị Covid-19 hiện nay của TP, khi lực lượng y tế Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới vào vai trò nòng cốt?

Sự cố truyền nhiễm lần này xúc tiến tới các hoạt động hậu cần cho công việc điều trị như vận hành hệ thống công nghệ thông tin thống trị mọi mặt hoạt động từ chuyên môn điều trị tới quản trị bệnh viện; công việc sửa chữa bảo trì các khoa phòng, vận hành hệ thống điện nước, vận chuyển bệnh nhân…

Bệnh viện phong tỏa từ ngày 12/6 để khử khuẩn, thực hiện công việc phòng chống dịch, toàn bộ viên chức bệnh viện phải cách ly trong viện. Tuy nhiên, công việc điều trị bệnh nhân vẫn đảm bảo. Các y chưng sĩ có thể tương trợ chuyên môn bằng hình thức trực tuyến khi các đơn vị điều trị khác trong TP cần.

công việc xét nghiệm Covid-19 tại bệnh viện vẫn thực hiện như chung, mẫu sẽ được giao tại cổng và thực hiện toàn diện các giải pháp đảm bảo an toàn phòng chống dịch.

Sau khi ghi nhận các viên chức dương tính nCoV, bệnh viện đã khẩn trương sẵn sàng các khối lầu 3, 4, 5 với 300 giường làm nơi cách ly tập trung cho những F1. Hiện 96 trường hợp viên chức y tế được cách ly theo diện F1.

Ban lãnh đạo viện tổ chức và vận động cung ứng suất ăn cho viên chức y tế đang thực hiện cách ly khi tới đây, song song động viên ý thức cán bộ công viên chức cùng nhau vượt qua nan giải. Rất nhiều nhà hảo tâm đã cùng chung tay tương trợ, san sẻ. 55 viên chức y tế mắc Covid-19 đều khỏe mạnh, tâm lý ổn định. Không ai ghi nhận triệu chứng thất thường, không sốt, không ho, không đau họng, không mất vị giác, không mất khứu giác…

Chúng tôi có niềm tin trong khoảng một tuần, mọi việc sẽ ổn định trở lại.

– Ông nói gì về trận tiến công đấu ngày nay với dịch bệnh, khi số bệnh nhân quá đông tạo sức ép lớn lên hệ thống y tế điều trị?

viên chức y tế cũng có thể nhiễm bệnh từ ngoài xã hội như mọi người, rồi lây lan vào cơ sở y tế. Một người dân bệnh, phải cách ly gia đình, tổ chức, công việc ngưng trệ. Một viên chức y tế bệnh, cách ly không chỉ gia đình nhưng mà còn là một đơn vị, khoa phòng, thậm chí cả một bệnh viện, khiến hệ thống điều trị hao hụt tiến tới vỡ trận.

Trong đợt dịch này, TP HCM đã chủ động ứng phó với kế hoạch 5.000 ca nhiễm, với 7 cơ sở điều trị. Khi Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới bị phong tỏa, nhì đơn vị gồm Bệnh viện điều trị Covid-19 Củ Chi (hoạt động từ chiều 12/6) và một nửa “tách đôi” của Bệnh viện Phạm Ngọc Thạch (từ ngày 13/6) mở màn tiếp nhận điều trị bệnh nhân Covid-19. Nhờ đó việc điều trị người nhiễm nCoV của TP không bị xúc tiến nhiều trong một khoảng thời kì ngắn ngày nay.

– Mối quan tâm của số đông hiện nay là vì sao tiêm vaccine Covid-19 vẫn bị nhiễm, trong khi gần như toàn cầu chưa có nghiên cứu nào về hiệu quả vaccine với biến chủng, ngoài các công bố của nhà sinh sản. Cụm truyền nhiễm lần này trong viên chức y tế Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới có thể xem như là thời cơ để nghiên cứu hiệu quả vaccine không?

Không có vaccine nào có thể bảo vệ người tiêm khỏi nguy cơ mắc bệnh hoàn toàn, kể cả khi chủng virus gây bệnh không đột biến. Với các chủng đột biến, khác lạ tại các vùng bám của kháng thể bảo vệ (spike antigen) thì hiệu quả có thể giảm hơn nữa.

Cụm truyền nhiễm lần này trong viên chức y tế Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP HCM là một điều xui rủi không mong muốn, nhưng cũng có thể xem như là một dịp để nghiên cứu tiến công giá hiệu quả vaccine trong một tình huống thực tế.

Bệnh viện đang phối hợp Đơn vị Nghiên cứu lâm sàng Đại học Oxford thực hiện nghiên cứu nhằm tiến công giá hiệu quả của vaccine ngừa Covid-19 AstraZeneca trên người VN là các viên chức y tế Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP HCM, khảo sát phục vụ kháng thể trung hòa sau tiêm liều một, sau tiêm liều nhì, sự duy trì của kháng thể sau 3 tháng, 6 tháng, năng lực bảo vệ nhiễm bệnh….

Với 55 viên chức dương tính sau khi đã tiêm đủ nhì liều vaccine, nhóm sẽ phân tích đặc điểm biến chủng virus gây bệnh, nồng độ kháng thể và tương quan tải lượng virus, diễn tiến lâm sàng thời kì tinh khiết virus… Đây kiên cố là những thông tin khoa học rất hữu ích để hiểu rõ hơn về vaccine dự phòng cho các nhà hoạch định chính sách tiêm chủng.

Những biến chủng nCoV mới đã phát tán mầm bệnh nhanh hơn trước. Các y bác sĩ phải phụ thâṇy đua với tốc độ lây nhiễm hàng trăm ca mỗi ngày. Để hỗ trợ lực lượng tuyến đầu, các cá nhân và doanh nghiệp có thể đồng hành cùng báo VnExpress trong chương trình “Tiếp sức cho tâm dịch”. Xem cụ thể khi tới đây.

Lê Phương